Architectuur spoorpostgebouw

Het voormalige spoorpostgebouw van Rotterdam, dat in 2019 werd toegevoegd aan de nationale monumentenlijst, is volledig ontworpen voor het verwerken en sorteren van post. Met vijftien verdiepingen, een hoogte van 52 meter en een lengte van 105 meter is het een indrukwekkend bouwwerk. Deze toren was een van de eerste gebouwen die werden gerealiseerd nadat grote delen van de stad tijdens de Tweede Wereldoorlog waren verwoest.
Het gebouw werd tussen 1955 en 1959 gebouwd voor de toenmalige, staatseigen PTT-postdienst, naar ontwerp van architectenbureau Kraaijvanger. Zij vertaalden de functionele opdracht naar een gebouw met een opvallende robuustheid, bestaande uit een betonnen constructie afgewerkt met baksteen, kunststeen, glas en metalen strookramen van De Vries Robbé. Alles in het gebouw was ontworpen voor maximale efficiëntie. Post kwam aan op een eigen perron bij het Centraal Station of werd gelost uit postwagens. Vervolgens werd deze naar de bovenste verdieping gebracht om te worden gesorteerd en daarna via glijgoten en schuiven weer naar beneden vervoerd. In het gebouw bevonden zich verder meerdere kantines, een medische dienst, vergaderruimtes en directiekantoren.
“Rotterdam is voortdurend in ontwikkeling.”

AAN DE RAND VAN DE STAD

Kunst vormde eveneens een belangrijk onderdeel van het spoorpostgebouw. Vanaf het begin was het de bedoeling dat het niet alleen functioneel, maar ook rijk aan kunstwerken zou zijn. Meer dan vijftien bekende Rotterdamse kunstenaars leverden werk, onder wie Dolf Henkes, Wally Elenbaas, Kees Timmer, Henk de Vos en Gust Romijn. Deze kunstwerken, die geen directe link hadden met post en vooral in de trappenhuizen te zien waren, zijn tot op de dag van vandaag bewaard gebleven.

In 1992 verhuisde de postsorteerafdeling naar de rand van de stad, waarna het spoorpostgebouw jarenlang leegstond. Tussen 2007 en 2009 werd het uiteindelijk gerenoveerd door een projectontwikkelaar en omgevormd tot een multi-tenant kantoorgebouw onder de nieuwe naam Central Post. Toen het gebouw in 2010 heropende, bood het plaats aan tweeduizend werkplekken en was het het meest duurzame monumentale gebouw van Nederland. Tegenwoordig vormt Central Post een belangrijk onderdeel van het Rotterdam Central District.

Lees meer over dit gebouw op wederopbouw.nl.

FEITEN & CIJFERS

Architect: Kraaijvanger
Oplevering: 1959
Renovatie: 2009
Oorspronkelijke functie: Postverwerkings- en sorteercentrum
Huidige functie: Multi-tenant kantoorgebouw
Verdiepingen: 15
Afmetingen: 52 meter hoog, 105 meter lang
Tekst: Fleur Nuisker
Fotografie: Marlies Lageweg, Herbert Behrens & Ary Groeneveld
Foto’s: NIKKI VAN DIJK – Rotterdam Central District

Categorie: Leefbaarheid

“HET RUIGE KARAKTER VAN DISTRICT EAST MAG NIET VERLOREN GAAN DOOR HERONTWIKKELING”

Als jonge en ambitieuze ondernemer werd Nikki van Dijk al vroeg een van de drijvende krachten achter de opkomst van Rotterdam als dynamische, levendige en gastronomische stad. Het begon met de succesvolle Mess Group, die ze samen met haar twee zakenpartners oprichtte. Hun gezamenlijke missie om de havenstad op de kaart te zetten als kosmopolitische bestemming weerspiegelt Nikki’s eigen drive en passie. Met diepe wortels en een rijke familiegeschiedenis in Rotterdam is Nikki trots dat ze actief kan bijdragen aan haar stad.

Nikki, waar komt jouw passie voor de horeca vandaan?

“Toen ik tiener was, woonden we in Hellevoetsluis, en daar begon mijn carrière in de horeca — in een strandrestaurant in Rockanje. Eerlijk gezegd vond ik mijn werk altijd belangrijker dan school. Ik hield vanaf het begin van het horecavak, en ik bleek er goed in te zijn. Mijn werkgever destijds was een groot voorbeeld voor me: iemand die op jonge leeftijd echt succesvol was. Hij zei altijd dat vroeg beginnen essentieel was. Dus rond mijn twintigste werd ik zelfstandig ondernemer. Ik werkte als hostess op verschillende plekken, en zo leerde ik mijn zakenpartners Roeland Flierman en Tijmen Meijer kennen.”

Samen met Roeland en Tijmen richtte je Mess Group op. Hoe ging dat in zijn werk?

“We hadden meteen een klik en besloten al snel om samen een cateringbedrijf te starten, dat we Mess noemden. De jongens hadden een passie voor technische gastronomie — met destijds vrij vernieuwende kookmethodes — en ik nam de leiding over de front of house. We kregen geweldige opdrachten op bijzondere locaties. Daarnaast organiseerden we ook allerlei evenementen met de stad als decor, zoals het culinaire festival Rauwkost. Toen de Luchtsingel in 2012 werd geopend, kregen we de kans om een container te plaatsen waar we barbecue en tapbier serveerden, op de plek van een voormalige parkeerplaats. Destijds zeiden veel creatievelingen en expats in het Central District dat er geen plek in de stad was waar ze zich echt thuis voelden. Toen we onze container openden, ging het nieuws razendsnel rond. De plannen voor het terrein waren nog onzeker, dus we wisten nooit of we het jaar erop weer open mochten. Maar na onze heropening, die negenduizend likes kreeg, werd Biergarten een vaste waarde in de stad.”

En inmiddels heeft Mess een indrukwekkend portfolio, met onder andere Ayla, The Suicide Club, Biergarten en nu Restaurant OX…

“Wat begon als een pop-upontbijtbar – door NRC geprezen als de eerste van het land – groeide al snel uit tot vaste horecalocaties. The Suicide Club op het dak van het Groot Handelsgebouw was fantastisch omdat we daar konden experimenteren. Kort daarna openden we Ayla, maar daarna besloten we het wat rustiger aan te doen en ons meer op de zakelijke kant te richten. Vlak voor de pandemie verkochten we Ayla en The Suicide Club, om met een schone lei te kunnen beginnen. Zo ontstond Restaurant OX. Werken in de kelder van het Schieblock voelde als thuiskomen, wat het project extra leuk maakte. Met OX wilden we iets creëren dat complementair was aan het Biergarten-concept: de eerste speakeasy-restaurant van de stad, gericht op fine dining en gastronomische Chinese gerechten, met een bijzondere cocktailkaart. Samen met onze chef Alex willen we het wat stoffige imago van de Chinese keuken nieuw leven inblazen. En achter de schermen werken we ondertussen aan plannen om het Biergarten-concept naar een andere stad te brengen…”

Als initiatiefnemer van District East en bestuurslid van de RCD Association ben je erg actief in dit gebied. Waarom is dat belangrijk voor je?

“District East loopt vanaf de voorkant van Poing, langs Biergarten, richting Roodkapje – een buurt die al jarenlang in de planning staat voor herontwikkeling. Die spanning is enerzijds motiverend, maar ook beperkend. De manier waarop dit gebied zich heeft ontwikkeld en de stad heeft versterkt, is zó uniek dat veel mensen het willen behouden en inzetten als katalysator voor de vernieuwing. Voor ons als ondernemers ligt de grote uitdaging in het vinden van de balans tussen het behouden van deze creatieve hotspot en de enorme hoeveelheid woningen en kantoren die er waarschijnlijk bijkomen. We hebben District East in 2019 opgericht om een stem te hebben in die discussies. Kort daarna trad ik toe tot het bestuur van de RCD Association, en maakten we van District East een werkgroep binnen de vereniging. Ons doel is om de gemeente en alle betrokken partijen bewust te maken van wat er op het spel staat, zodat het ruige karakter van de wijk niet verloren gaat in de herontwikkeling. De samenwerking is geweldig – iedereen brengt zijn eigen perspectief mee.”

Wat is jouw droom voor dit district?

“Als ondernemer kijk ik ernaar uit om in de komende jaren veel toffe dingen te doen en het gebied verder te versterken. Maar ook om manieren te vinden om het levendig te houden, zoals we tot nu toe hebben gedaan, tijdens de uitdagende bouwperiode die eraan komt. Mijn droom is een District East 2.0 in 2036, waarin we samen hebben gerealiseerd wat we nu voor ogen hebben – en trots kunnen zijn op dit unieke stukje stad.”